Απόσβεση φωτοβολταϊκού σε επιχείρηση το 2026: αναλυτικό παράδειγμα με αριθμούς

«Σε πόσα χρόνια θα αποσβεστεί το φωτοβολταϊκό;»

Αυτή είναι συνήθως η πρώτη ερώτηση μιας επιχείρησης που εξετάζει την εγκατάσταση φωτοβολταϊκού συστήματος. Είναι και η σωστή ερώτηση, αρκεί ο υπολογισμός να μη βασίζεται σε έναν γενικό κανόνα, αλλά στα πραγματικά δεδομένα κατανάλωσης και λειτουργίας της επιχείρησης.

Ο χρόνος απόσβεσης δεν εξαρτάται μόνο από την ισχύ του φωτοβολταϊκού ή από την ετήσια κατανάλωση. Επηρεάζεται από:

• το ωριαίο προφίλ κατανάλωσης,
• το ποσοστό άμεσης αυτοκατανάλωσης,
• το πραγματικό κόστος της ενέργειας που αποφεύγεται,
• την αξία της ενέργειας που εγχέεται στο δίκτυο,
• το κόστος εγκατάστασης,
• τις δαπάνες λειτουργίας και συντήρησης,
• τη χρηματοδότηση,
• την πιθανή προσθήκη μπαταρίας,
• τη φορολογική και λογιστική αντιμετώπιση της επένδυσης.

Στο παράδειγμα που ακολουθεί θα εξετάσουμε μια τυπική επιχείρηση μεταποίησης στη Βόρεια Ελλάδα και θα υπολογίσουμε βήμα προς βήμα τον απλό χρόνο απόσβεσης ενός επαγγελματικού φωτοβολταϊκού συστήματος.

Οι αριθμοί είναι ενδεικτικοί και χρησιμοποιούνται αποκλειστικά για να παρουσιαστεί σωστά η μεθοδολογία. Μια πραγματική επενδυτική απόφαση πρέπει να βασίζεται σε τεχνικοοικονομική μελέτη, πραγματικές προσφορές και δεδομένα κατανάλωσης ανά 15 λεπτά ή ανά ώρα.

Τι σημαίνει «απόσβεση φωτοβολταϊκού»;

Ο όρος «απόσβεση» χρησιμοποιείται συχνά με δύο διαφορετικές έννοιες.

Χρόνος απόσβεσης της επένδυσης

Ο απλός χρόνος απόσβεσης, ή simple payback period, δείχνει σε πόσα χρόνια το συσσωρευμένο οικονομικό όφελος του φωτοβολταϊκού καλύπτει το αρχικό κόστος της επένδυσης.

Ο βασικός τύπος είναι:

Καθαρό κόστος επένδυσης ÷ καθαρό ετήσιο όφελος = χρόνος απόσβεσης

Ο υπολογισμός αυτός είναι χρήσιμος και εύκολα κατανοητός, αλλά δεν λαμβάνει υπόψη:

• την αξία του χρήματος στον χρόνο,
• το κόστος χρηματοδότησης,
• τον πληθωρισμό,
• τη μεταβολή της τιμής ηλεκτρικής ενέργειας,
• τη σταδιακή μείωση της παραγωγής,
• πιθανές αντικαταστάσεις εξοπλισμού.

Για μια ολοκληρωμένη επενδυτική αξιολόγηση πρέπει να εξετάζονται επίσης η καθαρή παρούσα αξία, ο εσωτερικός βαθμός απόδοσης και οι ταμειακές ροές της επένδυσης.

Λογιστική και φορολογική απόσβεση

Το φωτοβολταϊκό σύστημα καταχωρίζεται στα πάγια της επιχείρησης και αποσβένεται φορολογικά σύμφωνα με την κατηγορία στην οποία κατατάσσεται κάθε μέρος του εξοπλισμού.

Δεν είναι σωστό να θεωρούμε αυτόματα ότι ολόκληρη η εγκατάσταση αποσβένεται με έναν ενιαίο συντελεστή 10%. Η ΑΑΔΕ έχει διευκρινίσει ότι η κατηγοριοποίηση μπορεί να διαφοροποιείται ανάλογα με την περιγραφή, την πραγματική χρήση και τα χαρακτηριστικά κάθε παγίου. Για παράδειγμα, διαφορετικός συντελεστής μπορεί να εφαρμοστεί σε μηχανήματα και διαφορετικός σε μη κτιριακές εγκαταστάσεις.

Η τελική φορολογική αντιμετώπιση πρέπει να επιβεβαιώνεται από τον λογιστή ή τον φοροτεχνικό της επιχείρησης.

Οι βασικές μεταβλητές που καθορίζουν την απόσβεση

Ετήσια και ωριαία κατανάλωση

Η ετήσια κατανάλωση δείχνει πόση ηλεκτρική ενέργεια χρειάζεται συνολικά η επιχείρηση. Δεν δείχνει, όμως, πότε καταναλώνεται αυτή η ενέργεια.

Δύο επιχειρήσεις με κατανάλωση 120.000 kWh τον χρόνο μπορεί να έχουν τελείως διαφορετική απόσβεση:

• η πρώτη λειτουργεί καθημερινά από τις 07:00 έως τις 17:00,
• η δεύτερη λειτουργεί κυρίως το απόγευμα και τη νύχτα.

Η πρώτη μπορεί να καταναλώνει άμεσα μεγάλο μέρος της φωτοβολταϊκής παραγωγής. Η δεύτερη θα εξάγει μεγαλύτερη ποσότητα στο δίκτυο ή θα χρειάζεται αποθήκευση.

Αξία της αυτοκαταναλισκόμενης ενέργειας

Κάθε kWh που παράγεται και καταναλώνεται την ίδια στιγμή μειώνει την ενέργεια που απορροφάται από το δίκτυο.

Η οικονομική της αξία δεν ισούται απαραίτητα με τη συνολική μέση τιμή του λογαριασμού. Πρέπει να προσδιοριστεί ποιο μέρος των ανταγωνιστικών και ρυθμιζόμενων χρεώσεων αποφεύγεται πραγματικά.

Στο πλαίσιο του ταυτοχρονισμένου συμψηφισμού, οι ρυθμιζόμενες χρεώσεις υπολογίζονται στην απορροφηθείσα από το δίκτυο ενέργεια, ενώ φόροι και λοιπές επιβαρύνσεις ακολουθούν την εκάστοτε ισχύουσα νομοθεσία.

Για τον λόγο αυτό, η πραγματική «αποφευγόμενη τιμή» πρέπει να υπολογίζεται από πρόσφατους λογαριασμούς και το ισχύον τιμολόγιο της επιχείρησης.

Ποσοστό αυτοκατανάλωσης

Το ποσοστό αυτοκατανάλωσης δείχνει ποιο μέρος της φωτοβολταϊκής παραγωγής καταναλώνεται άμεσα στην εγκατάσταση.

Παράδειγμα:

• ετήσια φωτοβολταϊκή παραγωγή: 100.000 kWh,
• άμεση κατανάλωση: 70.000 kWh,
• περίσσεια προς το δίκτυο: 30.000 kWh.

Το ποσοστό αυτοκατανάλωσης είναι 70%.

Στο net billing ο ταυτοχρονισμός παραγωγής και κατανάλωσης πραγματοποιείται με βάση πιστοποιημένα μετρητικά δεδομένα και χρονικό παράθυρο 15 λεπτών. Η ετήσια κατανάλωση από μόνη της δεν αρκεί για να υπολογιστεί αξιόπιστα το ποσοστό αυτοκατανάλωσης.

Αξία της πλεονάζουσας ενέργειας

Η περίσσεια που εγχέεται στο δίκτυο δεν αποζημιώνεται με μία σταθερή και εγγυημένη τιμή, όπως 0,06 ή 0,07 €/kWh.

Για επιχειρήσεις και μεγαλύτερους αυτοκαταναλωτές, η χρηματική αξία της πλεονάζουσας ενέργειας συνδέεται με τα έσοδα από τη συμμετοχή στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας. Το ΥΠΕΝ αναφέρει ότι οι επιχειρήσεις με συστήματα άνω των 10,8 kW λαμβάνουν τα σχετικά έσοδα της πλεονάζουσας ενέργειας από την αγορά.

Η ισχύουσα υπουργική απόφαση προβλέπει ότι η αξία υπολογίζεται ανά περίοδο εκκαθάρισης με βάση τα έσοδα από τη συμμετοχή στην αγορά και η τελική εκκαθάριση γίνεται σε μηνιαία βάση.

Επομένως, οποιαδήποτε τιμή χρησιμοποιείται σε μια μελέτη αποτελεί παραδοχή και όχι εγγυημένη τιμή αποζημίωσης.

Κόστος εγκατάστασης

Το κόστος ανά kWp επηρεάζεται από:

• την ισχύ του συστήματος,
• το είδος και την κατάσταση της στέγης,
• τις βάσεις στήριξης,
• την απόσταση από τον ηλεκτρικό πίνακα,
• την ανάγκη επαύξησης παροχής,
• τον εξοπλισμό μέσης ή χαμηλής τάσης,
• τις απαιτήσεις προστασίας,
• τον μετασχηματιστή, όπου απαιτείται,
• το σύστημα παρακολούθησης,
• τις μελέτες και τις διαδικασίες σύνδεσης.

Δεν υπάρχει μία ενιαία τιμή ανά kWp που να εφαρμόζεται σε κάθε επαγγελματική εγκατάσταση.

Το ενδεικτικό παράδειγμα της επιχείρησης

Θεωρούμε μια επιχείρηση μεταποίησης στη Βόρεια Ελλάδα με τα ακόλουθα χαρακτηριστικά:

Η τιμή των 0,17 €/kWh δεν παρουσιάζεται ως γενική τιμή αγοράς. Είναι παραδοχή του παραδείγματος και πρέπει να αντικατασταθεί με την πραγματική αποφεύγουσα τιμή που προκύπτει από τους λογαριασμούς της επιχείρησης.

Βήμα 1: Εκτίμηση ετήσιας παραγωγής

Η παραγωγή ενός φωτοβολταϊκού εξαρτάται από:

• την ακριβή τοποθεσία,
• τον προσανατολισμό,
• την κλίση,
• τις σκιάσεις,
• τις θερμοκρασίες,
• τις ηλεκτρικές απώλειες,
• τη διαθεσιμότητα του συστήματος.

Για το παράδειγμα χρησιμοποιούμε συντηρητική ειδική παραγωγή:

1.400 kWh ανά εγκατεστημένο kWp τον χρόνο

Άρα:

75 kWp × 1.400 kWh/kWp = 105.000 kWh ετήσια παραγωγή

Το αποτέλεσμα πρέπει να επιβεβαιώνεται για το συγκεκριμένο ακίνητο μέσω εργαλείων προσομοίωσης, όπως το PVGIS της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, και με τεχνική μελέτη των πραγματικών συνθηκών της εγκατάστασης.

Η παραγωγή των 105.000 kWh αντιστοιχεί περίπου στο 87,5% της συνολικής ετήσιας κατανάλωσης της επιχείρησης.

Αυτό δεν σημαίνει ότι το φωτοβολταϊκό θα καλύψει αυτομάτως το 87,5% του λογαριασμού. Το αποτέλεσμα εξαρτάται από το πόση ενέργεια παράγεται και καταναλώνεται ταυτόχρονα.

Βήμα 2: Υπολογισμός αυτοκατανάλωσης

Επειδή η επιχείρηση λειτουργεί κυρίως κατά τις ώρες ηλιοφάνειας, υποθέτουμε ότι καταναλώνει άμεσα το 70% της φωτοβολταϊκής παραγωγής.

Άμεση αυτοκατανάλωση

105.000 kWh × 70% = 73.500 kWh

Πλεονάζουσα ενέργεια

105.000 kWh × 30% = 31.500 kWh

Το ποσοστό 70% είναι ενδεικτική παραδοχή. Δεν μπορεί να εξαχθεί αξιόπιστα μόνο από το ωράριο της επιχείρησης.

Απαιτούνται:

• δεδομένα έξυπνου μετρητή,
• καταγραφές ανά 15 λεπτά,
• ωριαίο φορτίο,
• προσομοίωση της φωτοβολταϊκής παραγωγής για το ίδιο χρονικό διάστημα.

Μια επιχείρηση με ψυκτικά μηχανήματα, κλιματισμό ή σταθερά ημερήσια φορτία μπορεί να εμφανίζει υψηλότερο ταυτοχρονισμό. Μια επιχείρηση που κλείνει τα Σαββατοκύριακα ή έχει εποχικές διακοπές μπορεί να εμφανίζει χαμηλότερο.

Βήμα 3: Υπολογισμός εξοικονόμησης από αυτοκατανάλωση

Χρησιμοποιούμε ως παραδοχή αποφεύγουσα τιμή:

0,17 €/kWh

Άρα:

73.500 kWh × 0,17 € = 12.495 € ετήσια εξοικονόμηση

Η αποφεύγουσα τιμή δεν πρέπει να υπολογίζεται διαιρώντας απλώς το συνολικό ποσό ενός λογαριασμού με τις συνολικές kWh.

Από τον υπολογισμό πρέπει να εξαιρεθούν ή να εξεταστούν ξεχωριστά:

• πάγια,
• χρεώσεις ισχύος,
• χρεώσεις που δεν μεταβάλλονται με την κατανάλωση,
• ΦΠΑ,
• τυχόν εκπτώσεις,
• ρήτρες ή ειδικοί όροι προμήθειας,
• διαφοροποιήσεις ανά χρονική ζώνη.

Βήμα 4: Εκτίμηση εσόδου από την περίσσεια

Για το παράδειγμα χρησιμοποιούμε μια συντηρητική μέση τιμή:

0,055 €/kWh

Πρόκειται αποκλειστικά για οικονομική παραδοχή και όχι για εγγυημένη τιμή net billing.

Άρα:

31.500 kWh × 0,055 € = 1.732,50 € ετήσια αξία περίσσειας

Η πραγματική αξία μπορεί να είναι υψηλότερη ή χαμηλότερη, ανάλογα με:

• τις τιμές της αγοράς τις ώρες έγχυσης,
• τον φορέα εκπροσώπησης,
• τις σχετικές χρεώσεις,
• τους όρους της σύμβασης,
• την τελική εκκαθάριση.

Επειδή η ηλιακή παραγωγή συγκεντρώνεται κυρίως στις μεσημεριανές ώρες, δεν είναι ασφαλές να χρησιμοποιείται ως παραδοχή η απλή ετήσια μέση τιμή της χονδρεμπορικής αγοράς.

Βήμα 5: Υπολογισμός καθαρού ετήσιου οφέλους

Στα ετήσια λειτουργικά έξοδα μπορούν να περιλαμβάνονται:

• παρακολούθηση λειτουργίας,
• περιοδικός τεχνικός έλεγχος,
• καθαρισμός όταν απαιτείται,
• ασφάλιση,
• μικροεπισκευές,
• έλεγχος ηλεκτρολογικών προστασιών.

Το ποσό των 900 € είναι παραδοχή του παραδείγματος και όχι γενικός κανόνας.

Βήμα 6: Χρόνος απόσβεσης χωρίς επιδότηση

Το ενδεικτικό κόστος της εγκατάστασης είναι:

67.500 € χωρίς ΦΠΑ

Ο απλός χρόνος απόσβεσης είναι:

67.500 € ÷ 13.327,50 € = περίπου 5,1 χρόνια

Με τις συγκεκριμένες παραδοχές, το φωτοβολταϊκό αποσβένεται σε περίπου πέντε χρόνια.

Το αποτέλεσμα δεν αποτελεί εγγύηση. Εάν αλλάξει έστω και μία βασική παράμετρος, μπορεί να μεταβληθεί σημαντικά.

Πώς αλλάζει η απόσβεση ανάλογα με τις παραδοχές;

Ένας σωστός υπολογισμός δεν πρέπει να δίνει μόνο ένα αποτέλεσμα. Πρέπει να παρουσιάζει τουλάχιστον ένα συντηρητικό, ένα βασικό και ένα αισιόδοξο σενάριο.

Οι αριθμοί είναι στρογγυλοποιημένοι και βασίζονται στις ίδιες γενικές παραδοχές παραγωγής και κόστους.

Η ανάλυση δείχνει ότι η απόσβεση επηρεάζεται περισσότερο από:

1. την αποφεύγουσα τιμή ηλεκτρικής ενέργειας,
2. το ποσοστό αυτοκατανάλωσης,
3. το τελικό κόστος εγκατάστασης.

Τι γίνεται με μια επιδότηση 40%;

Μια επιδότηση δεν πρέπει να θεωρείται δεδομένη μέχρι να υπάρχει:

• ενεργή πρόσκληση,
• επιλεξιμότητα της επιχείρησης,
• επιλεξιμότητα της συγκεκριμένης δαπάνης,
• εγκεκριμένη αίτηση,
• σαφής προσδιορισμός του ποσού ενίσχυσης.

Για να δούμε μόνο τη μαθηματική επίδραση, θεωρούμε υποθετικά ότι εγκρίνεται επιδότηση 40% επί ολόκληρου του επιλέξιμου κόστους.

Καθαρό κόστος μετά την επιδότηση

67.500 € × 60% = 40.500 €

Νέος χρόνος απόσβεσης

40.500 € ÷ 13.327,50 € = περίπου 3 χρόνια

Αυτό δεν σημαίνει ότι υπάρχει σήμερα διαθέσιμη επιδότηση 40% για κάθε επαγγελματικό φωτοβολταϊκό.

Το πρόγραμμα «Συστήματα Αποθήκευσης στις Επιχειρήσεις» επιχορηγούσε αποκλειστικά την μπαταρία και όχι το φωτοβολταϊκό, με ποσοστά 50% για μικρές, 40% για μεσαίες και 30% για μεγάλες επιχειρήσεις. Οι αιτήσεις είχαν παραταθεί έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2025, ενώ η ολοκλήρωση των ενταγμένων έργων είχε παραταθεί έως τις 30 Ιουνίου 2026.

Επομένως, το πρόγραμμα αυτό δεν πρέπει να παρουσιάζεται ως ανοιχτή δυνατότητα για μια νέα αίτηση τον Ιούλιο του 2026.

Κάθε αναφορά σε επιδότηση πρέπει να ενημερώνεται με βάση τα πραγματικά ανοιχτά προγράμματα κατά την ημερομηνία δημοσίευσης ή ανάγνωσης του άρθρου.

Συμφέρει η προσθήκη μπαταρίας;

Η μπαταρία δεν μειώνει αυτόματα τον χρόνο απόσβεσης.

Η οικονομική της αξία εξαρτάται από:

• την ποσότητα περίσσειας που μπορεί πραγματικά να αποθηκευτεί,
• τις καταναλώσεις μετά τη δύση του ήλιου,
• τον αριθμό κύκλων ανά έτος,
• τις απώλειες φόρτισης και εκφόρτισης,
• την ισχύ της μπαταρίας,
• την ωφέλιμη χωρητικότητα,
• το κόστος αγοράς,
• την εγγύηση,
• την πιθανή ανάγκη εφεδρείας.

Για την επιχείρηση του παραδείγματος, που λειτουργεί κυρίως από τις 07:00 έως τις 17:00, ο ταυτοχρονισμός είναι ήδη σχετικά υψηλός. Μια μπαταρία μπορεί να αυξήσει την αυτοκατανάλωση, αλλά το πρόσθετο οικονομικό όφελος μπορεί να μην επαρκεί για να αποσβέσει γρήγορα το επιπλέον κόστος.

Ενδεικτικό σενάριο μπαταρίας

Υποθέτουμε:

Παρότι το ετήσιο όφελος αυξάνεται, ο χρόνος απόσβεσης γίνεται μεγαλύτερος λόγω του πρόσθετου αρχικού κόστους.

Αυτό δεν σημαίνει ότι η μπαταρία δεν συμφέρει. Μπορεί να είναι ιδιαίτερα χρήσιμη όταν:

• η επιχείρηση λειτουργεί το απόγευμα ή τη νύχτα,
• υπάρχουν υψηλές χρεώσεις σε συγκεκριμένες χρονικές ζώνες,
• απαιτείται περιορισμός αιχμών ισχύος,
• υπάρχει μεγάλη μεσημεριανή περίσσεια,
• υπάρχουν περιορισμοί έγχυσης,
• η συνέχεια λειτουργίας έχει υψηλή οικονομική αξία,
• το σύστημα εντάσσεται σε επιδοτούμενο πρόγραμμα.

Η εφεδρική λειτουργία δεν είναι αυτονόητη σε κάθε εγκατάσταση με μπαταρία. Απαιτεί κατάλληλο inverter, σχεδιασμό εφεδρικών φορτίων και ηλεκτρολογική εγκατάσταση που υποστηρίζει ασφαλή απομόνωση από το δίκτυο.

Η μπαταρία δεν είναι πάντα επένδυση μόνο για εξοικονόμηση

Η αξία της μπορεί να περιλαμβάνει και μη ενεργειακά οφέλη, όπως:

• αποφυγή απώλειας παραγωγής σε διακοπή ρεύματος,
• προστασία ευαίσθητου εξοπλισμού,
• διατήρηση ψυκτικών φορτίων,
• περιορισμός αιχμών,
• υποστήριξη κρίσιμων λειτουργιών.

Για μια επιχείρηση όπου μία ώρα διακοπής προκαλεί ζημιά χιλιάδων ευρώ, η μπαταρία μπορεί να έχει σημαντική αξία ακόμη και αν ο απλός χρόνος απόσβεσής της φαίνεται μεγαλύτερος.

Τι πρέπει να περιλαμβάνει ένας υπολογισμός 20 ή 25 ετών;

Το να πολλαπλασιάσουμε απλώς το σημερινό ετήσιο όφελος επί 25 δεν αποτελεί ολοκληρωμένη οικονομική μελέτη.

Μια σωστή ανάλυση πρέπει να λαμβάνει υπόψη:

• την ετήσια υποβάθμιση της παραγωγής,
• την αντικατάσταση inverter,
• πιθανές εργασίες στη στέγη,
• τα λειτουργικά έξοδα,
• την ασφάλιση,
• το κόστος χρηματοδότησης,
• τη μεταβολή της τιμής ηλεκτρικής ενέργειας,
• τη μεταβολή της αξίας της περίσσειας,
• τη φορολογία των σχετικών εσόδων,
• την υπολειμματική αξία του εξοπλισμού,
• προεξοφλητικό επιτόκιο.

Επομένως, διατυπώσεις όπως «4 ευρώ κέρδος για κάθε 1 ευρώ επένδυσης» πρέπει να χρησιμοποιούνται μόνο όταν προκύπτουν από τεκμηριωμένη μελέτη καθαρής παρούσας αξίας και όχι από έναν απλό πολλαπλασιασμό.

ΦΠΑ και φωτοβολταϊκό σε επιχείρηση

Δεν είναι ασφαλές να αναφέρεται ότι ο ΦΠΑ «επιστρέφεται κανονικά» σε κάθε επιχείρηση.

Η δυνατότητα έκπτωσης ή συμψηφισμού εξαρτάται από:

• το καθεστώς ΦΠΑ της επιχείρησης,
• τη χρήση του εξοπλισμού,
• τη φύση της δραστηριότητας,
• το ποσοστό φορολογητέων πράξεων,
• τυχόν απαλλασσόμενες δραστηριότητες,
• τους όρους της χρηματοδότησης ή της επιδότησης.

Για μια επιχείρηση με πλήρες δικαίωμα έκπτωσης, η οικονομική αξιολόγηση συνήθως πραγματοποιείται σε καθαρές αξίες. Αυτό πρέπει, όμως, να επιβεβαιώνεται από τον λογιστή της επιχείρησης πριν υπογραφεί η επένδυση.

Η φορολογική απόσβεση δεν είναι άμεσο χρηματικό έσοδο

Η φορολογική απόσβεση μειώνει το φορολογητέο αποτέλεσμα. Δεν σημαίνει ότι η επιχείρηση εισπράττει κάθε χρόνο ένα συγκεκριμένο ποσοστό του κόστους του φωτοβολταϊκού.

Το πραγματικό φορολογικό όφελος εξαρτάται από:

• το αν η επιχείρηση παρουσιάζει φορολογητέα κέρδη,
• τον εφαρμοζόμενο φορολογικό συντελεστή,
• τον χαρακτηρισμό των επιμέρους παγίων,
• τον χρόνο έναρξης των αποσβέσεων,
• την ύπαρξη επιδότησης,
• το λογιστικό πλαίσιο της επιχείρησης.

Για αυτό είναι προτιμότερο η φορολογική επίδραση να παρουσιάζεται ως ξεχωριστό σενάριο και όχι να ενσωματώνεται αυθαίρετα στον βασικό χρόνο απόσβεσης.

Τι επιταχύνει την απόσβεση;

Η απόσβεση γίνεται συνήθως ταχύτερη όταν:

• η επιχείρηση λειτουργεί κατά τις ώρες ηλιοφάνειας,
• υπάρχουν σταθερά ημερήσια φορτία,
• λειτουργεί κλιματισμός ή ψύξη το καλοκαίρι,
• η αποφεύγουσα τιμή ενέργειας είναι υψηλή,
• το σύστημα έχει σωστή σχέση ισχύος προς κατανάλωση,
• μεταφέρονται ευέλικτα φορτία στις ώρες παραγωγής,
• η εγκατάσταση έχει καλό προσανατολισμό και ελάχιστες σκιάσεις,
• το κόστος κατασκευής παραμένει ελεγχόμενο,
• υπάρχει επιλέξιμη και εγκεκριμένη χρηματοδότηση.

Παραδείγματα μεταφοράς φορτίων:

• φόρτιση ηλεκτρικών οχημάτων και κλαρκ το μεσημέρι,
• λειτουργία αντλιών σε ώρες υψηλής παραγωγής,
• προγραμματισμός boiler,
• λειτουργία ψυκτικών ή παραγωγικών μηχανημάτων στις κατάλληλες ώρες, όπου αυτό είναι επιχειρησιακά εφικτό.

Τι καθυστερεί την απόσβεση;

• Χαμηλή ημερήσια κατανάλωση.
• Μεγάλη λειτουργία το βράδυ χωρίς αποθήκευση.
• Υπερδιαστασιολόγηση του φωτοβολταϊκού.
• Μεγάλη ποσότητα περίσσειας χαμηλής οικονομικής αξίας.
• Σκιάσεις και ακατάλληλη στέγη.
• Περιορισμοί έγχυσης.
• Αυξημένο κόστος σύνδεσης ή ενίσχυσης της εγκατάστασης.
• Μη ρεαλιστικές παραδοχές για τις τιμές ενέργειας.
• Παράλειψη λειτουργικών εξόδων και αντικαταστάσεων.
• Χρηματοδότηση με υψηλό επιτόκιο.
• Κακή τεχνική μελέτη ή μη συμβατός εξοπλισμός.

Γιατί η υπερδιαστασιολόγηση μπορεί να μειώσει την απόδοση της επένδυσης;

Στο net billing, η ενέργεια που αυτοκαταναλώνεται έχει συνήθως μεγαλύτερη οικονομική αξία από την πλεονάζουσα ενέργεια που εγχέεται στο δίκτυο.

Επομένως, ο στόχος δεν είναι πάντα να τοποθετηθεί το μεγαλύτερο φωτοβολταϊκό που χωράει στη στέγη.

Ο στόχος είναι να βρεθεί η ισχύς που προσφέρει τον καλύτερο συνδυασμό:

• ετήσιας παραγωγής,
• αυτοκατανάλωσης,
• επενδυτικού κόστους,
• αξίας περίσσειας,
• μελλοντικών αναγκών.

Σε ορισμένες επιχειρήσεις έχει νόημα η εγκατάσταση μεγαλύτερου συστήματος λόγω μελλοντικής αύξησης κατανάλωσης ή προσθήκης μπαταρίας. Αυτό πρέπει να τεκμηριώνεται στη μελέτη.

Μπορεί να γίνει υπολογισμός μόνο από τους λογαριασμούς;

Οι λογαριασμοί είναι απαραίτητοι, αλλά συχνά δεν αρκούν.

Από τους λογαριασμούς μπορούν να εξαχθούν:

• η συνολική ετήσια κατανάλωση,
• το πραγματικό κόστος προμήθειας,
• οι ρυθμιζόμενες χρεώσεις,
• η συμφωνημένη ισχύς,
• η εποχικότητα,
• τυχόν ζώνες χρέωσης.

Δεν δείχνουν πάντα με ακρίβεια το ωριαίο ή δεκαπεντάλεπτο προφίλ.

Για αξιόπιστη μελέτη χρειάζονται, όπου είναι διαθέσιμα:

• δεδομένα μετρητή ανά 15 λεπτά,
• δεδομένα από σύστημα ενεργειακής διαχείρισης,
• καταγραφές ισχύος,
• πρόγραμμα λειτουργίας μηχανημάτων,
• στοιχεία εποχικότητας.

Συχνές ερωτήσεις

Σε πόσα χρόνια αποσβένεται ένα φωτοβολταϊκό σε επιχείρηση;

Δεν υπάρχει ένας ενιαίος χρόνος απόσβεσης για όλες τις επιχειρήσεις.

Σε μια εγκατάσταση με υψηλή ημερήσια κατανάλωση και σωστή διαστασιολόγηση μπορεί να προκύψει σχετικά σύντομη απόσβεση. Σε μια επιχείρηση με χαμηλό ταυτοχρονισμό, ακριβή εγκατάσταση ή μεγάλη περίσσεια, η απόσβεση μπορεί να είναι αισθητά μεγαλύτερη.

Στο βασικό παράδειγμα του άρθρου προκύπτει απλή απόσβεση περίπου 5,1 ετών, με συγκεκριμένες και εμφανείς παραδοχές.

Πώς υπολογίζεται η σωστή ισχύς;

Δεν αρκεί η διαίρεση της ετήσιας κατανάλωσης με μια μέση παραγωγή ανά kWp.

Η αρχική διαίρεση μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο ως πρώτη ένδειξη. Η τελική ισχύς πρέπει να προκύπτει από:

• το ωριαίο προφίλ,
• την καμπύλη φωτοβολταϊκής παραγωγής,
• τη διαθέσιμη επιφάνεια,
• τη συμφωνημένη ισχύ της παροχής,
• τους περιορισμούς σύνδεσης,
• τη δυνατότητα έγχυσης,
• τις μελλοντικές ανάγκες.

Συμφέρει φωτοβολταϊκό χωρίς μπαταρία;

Ναι, ειδικά όταν η επιχείρηση έχει σημαντική κατανάλωση κατά τις ώρες παραγωγής.

Σε μια τέτοια περίπτωση, το σύστημα χωρίς μπαταρία μπορεί να έχει ταχύτερη απόσβεση επειδή απαιτεί μικρότερη αρχική επένδυση.

Η μπαταρία πρέπει να αξιολογείται ξεχωριστά και όχι να προστίθεται αυτόματα σε κάθε έργο.

Η περίσσεια αποζημιώνεται με σταθερή τιμή;

Όχι απαραίτητα.

Στο ισχύον πλαίσιο, η αξία της περίσσειας για τις επιχειρήσεις συνδέεται με τα έσοδα από τη συμμετοχή στην αγορά και υπολογίζεται σύμφωνα με τους σχετικούς όρους εκπροσώπησης και εκκαθάρισης.

Για αυτό δεν πρέπει να χρησιμοποιείται μια σταθερή τιμή χωρίς να χαρακτηρίζεται ως οικονομική παραδοχή.

Υπάρχουν επιδοτήσεις για επιχειρήσεις το 2026;

Η διαθεσιμότητα εξαρτάται από τις ενεργές προσκλήσεις κατά τη συγκεκριμένη χρονική στιγμή.

Το προηγούμενο πρόγραμμα αποθήκευσης για επιχειρήσεις αφορούσε αποκλειστικά μπαταρίες, η περίοδος αιτήσεων έχει ολοκληρωθεί και η προθεσμία υλοποίησης των ενταγμένων έργων έληξε στις 30 Ιουνίου 2026.

Οποιοδήποτε νέο πρόγραμμα πρέπει να ελέγχεται από την επίσημη πρόσκληση και όχι από παλαιότερα άρθρα ή γενικές αναφορές.

Μπορεί η επιχείρηση να εγκαταστήσει φωτοβολταϊκό σε άλλο ακίνητο;

Το πλαίσιο αυτοκατανάλωσης προβλέπει τόσο net billing στον ίδιο χώρο όσο και virtual net billing με σταθμό σε διαφορετική θέση.

Η τεχνική δυνατότητα, οι παροχές που μπορούν να συμμετέχουν, η διαθεσιμότητα ηλεκτρικού χώρου και οι όροι σύνδεσης πρέπει να εξετάζονται για κάθε έργο.

Τον Ιούλιο του 2026 βρίσκεται επίσης σε δημόσια διαβούλευση τροποποίηση του πλαισίου αυτοκατανάλωσης. Για αυτό οι τελικοί όροι πρέπει να επιβεβαιώνονται κατά την υποβολή της αίτησης.

Φορολογείται η αποζημίωση της περίσσειας;

Για μια επιχείρηση, η χρηματική αξία της πλεονάζουσας ενέργειας πρέπει να καταχωρίζεται και να αντιμετωπίζεται σύμφωνα με το ισχύον λογιστικό και φορολογικό πλαίσιο.

Η ακριβής τιμολόγηση, η φορολογική αντιμετώπιση και ο ΦΠΑ πρέπει να επιβεβαιώνονται από τον λογιστή της επιχείρησης και από τις σχετικές συμβάσεις.

Συμπέρασμα: η απόσβεση δεν είναι ένας έτοιμος αριθμός

Ένα φωτοβολταϊκό μπορεί να αποτελέσει ιδιαίτερα αποδοτική επένδυση για μια επιχείρηση, αλλά ο χρόνος απόσβεσης δεν πρέπει να υπολογίζεται με γενικές παραδοχές ή με αισιόδοξες τιμές που παρουσιάζονται ως δεδομένες.

Στο παράδειγμά μας, ένα σύστημα 75 kWp με:

• παραγωγή 105.000 kWh τον χρόνο,
• αυτοκατανάλωση 70%,
• αποφεύγουσα τιμή 0,17 €/kWh,
• ενδεικτική αξία περίσσειας 0,055 €/kWh,
• κόστος 67.500 €,
• ετήσια λειτουργικά έξοδα 900 €,

παρουσιάζει απλό χρόνο απόσβεσης περίπου 5,1 ετών.

Το αποτέλεσμα μπορεί να γίνει καλύτερο ή χειρότερο ανάλογα με τα πραγματικά δεδομένα της επιχείρησης.

Η σωστή μελέτη πρέπει να απαντά με σαφήνεια:

• ποια ισχύς πρέπει να εγκατασταθεί,
• πόση ενέργεια θα παράγεται,
• πόση θα αυτοκαταναλώνεται,
• πόση θα εγχέεται,
• ποια είναι η πραγματική αξία κάθε kWh,
• αν συμφέρει η μπαταρία,
• ποιο είναι το συντηρητικό και ποιο το ευνοϊκό σενάριο,
• πώς επηρεάζουν την επένδυση η χρηματοδότηση και η φορολογία.

Στη Flexi Concepts αναλύουμε τους λογαριασμούς, τα δεδομένα του μετρητή και το πραγματικό προφίλ λειτουργίας της επιχείρησής σας και συντάσσουμε εξατομικευμένη τεχνικοοικονομική μελέτη.

Η μελέτη περιλαμβάνει την προτεινόμενη ισχύ του συστήματος, την αναμενόμενη παραγωγή, το ποσοστό αυτοκατανάλωσης, την αξιολόγηση μπαταρίας και αναλυτικά σενάρια απόσβεσης με βάση τα πραγματικά δεδομένα της εγκατάστασής σας.